Hoewel er steeds meer belangstelling is voor fermentatie, is er nog maar weinig bekend over de plaats van gefermenteerde voedingsmiddelen in ons dieet. Deze studie brengt de consumptie van gefermenteerde voedingsmiddelen in Europa in kaart.
Fermentatie is zo oud als de wereld, en toch ontzettend trendy. Al meer dan 10.000 jaar wordt het op empirische wijze toegepast in de menselijke voeding, maar tegenwoordig wordt het met chirurgische precisie gebruikt in tal van innovatieve toepassingen. Toch is er maar weinig bekend over de werkelijke plaats ervan in onze dagelijkse voeding en de rol die het speelt voor de gezondheid, wat verklaart waarom fermentatie momenteel geen deel uitmaakt van de voedingsaanbevelingen. Toch kan het op verschillende manieren een toegevoegde waarde voor de gezondheid bieden: via al dan niet levende micro-organismen en via fermentatiemetabolieten, die een invloed hebben op de darmmicrobiota.
Om de verbanden tussen fermentatie, gefermenteerde voedingsmiddelen en gezondheid wetenschappelijk te onderbouwen, moeten we eerst meer te weten komen over de plaats die fermentatie in onze voeding inneemt. Dat is het doel van deze studie, uitgevoerd door zo’n vijftig onderzoekers, waarvan de resultaten zijn gepubliceerd in het British Journal of Nutrition.
Lees ook: Gefermenteerd voedsel: voordelig voor de microbiota
Yoghurt en andere gefermenteerde zuivelproducten op kop
Deze nieuwe “mapping” van gefermenteerde voedingsmiddelen is gebaseerd op het voedingspatroon van 12.646 volwassenen uit 53 Europese landen (Noord-, Zuid-, West- en Centraal-/Oost-Europa). De prevalentie en de hoeveelheid van 15 gefermenteerde voedingsmiddelen en dranken werden geëvalueerd.
Uit de resultaten blijkt dat yoghurt, kefir en andere gefermenteerde zuivelproducten de meest geconsumeerde gefermenteerde voedingsmiddelen in Europa zijn, met een prevalentie van 95 % onder de deelnemers. De mediane consumptie ligt bij de consumenten tussen ongeveer 67 en 80 g per dag.
Vervolgens komen de gefermenteerde granen (vooral in de vorm van brood), die door 93 % van de deelnemers worden gegeten, gevolgd door chocolade (> 90 % van de deelnemers) en koffie (81 % van de deelnemers).
Gefermenteerde groenten, waarvan het positieve effect op de darmmicrobiota relatief goed gedocumenteerd is, behoren tot de minst geconsumeerde gefermenteerde producten: de mediane consumptie bedraagt slechts 4,4 tot 8,4 g/dag.
Lees ook: Een gezonde darmmicrobiota is goed, maar wat is dat eigenlijk?
Gefermenteerde voedingsmiddelen promoten in Europa
Uit dit onderzoek blijkt dus onder andere dat Europeanen, in tegenstelling tot sommige Aziatische landen, uiteindelijk vrij weinig voedingsmiddelen zoals zuurkool, kimchi of andere gefermenteerde groenten consumeren.
Wat betreft gefermenteerde plantaardige alternatieven (zoals tempeh, natto…), geeft tot 72,8 % van de deelnemers in West-Europa aan deze af en toe te consumeren, maar de hoeveelheden blijven zeer gering.
De auteurs wijzen op een grote verscheidenheid in eetgewoonten met betrekking tot gefermenteerde voedingsmiddelen.
Met andere woorden: in Europa is de consumptie van bepaalde gefermenteerde voedingsmiddelen (zuivelproducten, koffie, granen, chocolade) heel sterk ingeburgerd, maar die van andere categorieën — die vaak met gezondheidsvoordelen worden geassocieerd — net erg laag. Dat geldt met name voor gefermenteerde groenten en gefermenteerde peulvruchten.
De auteurs wijzen erop dat dit een kans biedt om nieuwe categorieën gefermenteerde voedingsmiddelen in Europa te ontwikkelen en te promoten. In de toekomst moet ook worden verduidelijkt in hoeverre gefermenteerde producten levende micro-organismen bevatten, om de transparantie ten opzichte van de consumenten te verbeteren.
Lees ook: Eiwitten & sport: melk of yoghurt, wat is het verschil?
Syrpas M et al. Brit J Nutr. Published online 2026:1-13. doi:10.1017/S0007114526108563
Bron