Kleinere porties in restaurants: een haalbare optie?

Te grote porties dragen bij aan overconsumptie, overgewicht en obesitas. Is het aanbieden van kleinere porties in restaurants een haalbare optie? Deze studie in de praktijk geeft het antwoord…

In het publieke debat, wanneer de invloed van voeding op gewichtstoename en de ontwikkeling van obesitas ter sprake komt, wordt vaak de voedingskwaliteit van wat wordt geconsumeerd aangewezen: voeding die te rijk is aan calorieën, vet, suiker, zout enz. Dit zet de voedingsindustrie er overigens toe aan om het gehalte aan deze voedingsstoffen in het voedingsaanbod te verminderen. Maar los van dit aspect is ook de hoeveelheid ingenomen voedsel, dus de porties, een bepalende factor in de energiebalans.

Grote porties bevorderen overconsumptie. Deze zijn vooral gangbaar in de Verenigde Staten, waar ondanks de ontwikkeling van een aanbod dat vaak minder vet bevat, de porties de afgelopen decennia aanzienlijk zijn toegenomen, wat een merkbaar verschil vormt ten opzichte van de gangbare porties op het oude continent. Met de trend om buitenshuis te eten, die ook in de Verenigde Staten wijdverbreid is, vormt de grootte van de porties die in restaurants worden aangeboden een echte uitdaging op dit gebied.

Lees ook: Uit eten: hoe zwaarder de ober, hoe meer je bestelt!

Kleinere porties op de kaart van restaurants

Heeft het aanbieden van kleinere porties in restaurants zin om de energie-inname te verminderen? Heeft de manier waarop deze optie op de kaart wordt gepresenteerd invloed? Dat wilden Eric Rimm van Harvard en zijn collega’s weten in dit veldonderzoek: twee horecazaken introduceerden een kleiner hoofdgerecht (50% kleiner) tegen een lagere prijs van ongeveer 30%.

Tijdens een eerste periode (van 5 maanden) werd de kleinere portie op de kaart aangeboden onder de naam “Klein”, naast de standaardportie die “Groot” heette. Tijdens een tweede periode (interventie) hielden de restaurants, op willekeurige basis, deze presentatie aan (controle) of veranderden ze de benaming: de kleinere portie heette “standaard”, de andere bleef “groot”. Men zou namelijk kunnen verwachten dat een portie die als klein wordt gepresenteerd, als beperkender wordt ervaren dan dezelfde portie die als standaard wordt gepresenteerd, en daardoor minder vaak wordt gekozen.

Lees ook: Ultrabewerkte voedingsmiddelen: textuur primeert op verwerking

De kleine portie had de voorkeur in 1 op de 4 bestellingen

Eerste bevinding van het onderzoek: de kleine porties kenden een zeker succes. Ze werden 2940 keer gekozen, tegenover 8587 keer voor de andere, ofwel iets meer dan één op de vier bestellingen. De keuze voor de kleinere portie leverde een “energiebesparing” op van 405 kcal per maaltijd. Tweede bevinding: in tegenstelling tot wat men zou denken werd er geen significant verschil vastgesteld tussen de benamingen “Klein” of “Standaard” van de kleinere porties…

In tegenstelling tot onderzoeken die in experimentele omgevingen zijn uitgevoerd (zoals onderzoeken naar koopintenties bij het tonen van online afbeeldingen), heeft dit onderzoek het voordeel dat het in een reële situatie is uitgevoerd, in “echte” horecazaken. En in de reële situatie doet zich een extra obstakel voor: het probleem van de rentabiliteit. Veel horecazaken, onder andere in de fastfoodsector, verhogen hun rentabiliteit door de aangeboden porties te vergroten, wat ertoe aanzet om meer calorieën te consumeren. In dit geval blijkt echter dat het aanbieden van porties die 50% kleiner zijn tegen een 30% lagere prijs perfect verenigbaar is met rentabiliteit: de restaurants hebben een omzetstijging van 3131 dollar per week gekend sinds ze de keuze in portiegrootte hebben ingevoerd. Dit toont aan dat er dus een ander model voor de horeca bestaat dan mensen aan te zetten tot meer eten om meer te verdienen…

Lees ook: Minder IBD bij kinderen door de voeding tijdens de zwangerschap