Heeft de consumptie van ultrabewerkt voedsel door de mama een invloed op het risico op de ontwikkeling van obesitas bij het kind? Dat is een mogelijke denkpiste, aldus de resultaten van deze studie op basis van 3 grote cohorten, gepubliceerd in BMJ.
De term ultrabewerkt voedsel (UBV) verwijst naar industriële, vaak vette, gesuikerde en/of gezouten producten met additieven en andere ingrediënten die we niet in de keuken vinden. Ook in deze studie komen ze opnieuw in een slecht daglicht te staan. Ultrabewerkt voedsel behoort tot categorie 4 van de NOVA-classificatie die alle voedingsproducten op basis van hun bewerkingsgraad in 4 groepen onderverdeelt. De NOVA-classificatie wordt steeds vaker in de nutritionele epidemiologie gebruikt om UBV te bestuderen, al mogen we niet vergeten dat de classificatiecriteria niet altijd even duidelijk zijn.
In de studie gingen de onderzoekers op zoek naar het verband tussen de consumptie van UBV tijdens de perinatale periode en het risico op de ontwikkeling van overgewicht of obesitas bij het kind.
Lees ook: Veganisme bij kinderen: wel of niet?
Meer dan 26 % risico met ultrabewerkt voedsel
Hiervoor werden 3 cohorten in de Verenigde Staten (de Nurses’Health Study II en de Growing Up Today Study I en II) onder de loep genomen. De gegevens hebben betrekking op 14.553 moeders en hun 19.958 kinderen. Bij aanvang waren de kinderen tussen 7 en 17 jaar oud. Gemiddeld werden ze 4 jaar opgevolgd: tot de leeftijd van 18 jaar of tot ze overgewicht/obesitas hadden ontwikkeld.
Om de rol van UBV tijdens de perinatale periode beter af te bakenen, hebben de onderzoekers zorgvuldig diverse factoren in hun analyse gecorrigeerd (i.e. sedentair gedrag, consumptie van UBV en lichaamsbeweging bij de kinderen).
Uit de resultaten, gepubliceerd in het tijdschrift BMJ, blijkt dat de kinderen van wie de mama meer UBV eet (12,1 porties per dag), 26 % meer risico lopen op de ontwikkeling van overgewicht of obesitas dan de kinderen van mama’s die minder UBV eten (3,4 porties per week).
Lees ook: Kan moedermelk zwaarlijvigheid overdragen aan kinderen?
UBV en nutritionele kwaliteit
Een aantal onderzoeken bij dieren toonden al een verband aan tussen de consumptie van UBV tijdens de zwangerschap en het nageslacht van die dieren. Ondanks de lichte stijging van het risico op overgewicht/obesitas gelinkt aan de consumptie van UBV enkel tijdens de zwangerschap, is dit verband statistisch niet significant.
Sommigen bepleiten een waarschuwing voor UBV in de aanbevelingen (wat nu al min of meer discreet in de voedingsaanbevelingen van verschillende landen staat). Anderen benadrukken daarentegen dat een oorzakelijk verband moeilijk kan worden vastgesteld en dat de betrokken mechanismen (afgezien van het feit dat wanneer het aandeel van UBV toeneemt, de nutritionele kwaliteit van de voeding afneemt) absoluut niet gedocumenteerd zijn.
Lees ook: Ultrabewerkt voedsel is goedkoper
Bron:
Wang Y et al. BMJ 2022 ; 379 doi: https://doi.org/10.1136/bmj-2022-071767
